Afgewezen bij een aanbesteding? De Alcatel-termijn, motivering en klagen (2026)

Wat er in de afwijzingsbrief moet staan

Bij een Europese aanbesteding stuurt de opdrachtgever iedereen die nog meedoet een mededeling van de gunningsbeslissing. Volgens artikel 2.130 van de Aanbestedingswet staat daarin in ieder geval:

• de relevante redenen voor de beslissing;
• de kenmerken en relatieve voordelen van de winnende inschrijving: waarom die beter scoorde dan de jouwe;
• de naam van de winnaar (of de partijen bij een raamovereenkomst);
• een nauwkeurige omschrijving van de opschortende termijn, dus tot wanneer je kunt reageren.

Mist er iets, bijvoorbeeld een uitleg per gunningscriterium? Vraag het dan direct en schriftelijk op bij de opdrachtgever. Doe dat snel: de termijn loopt gewoon door.

Zo loopt de Alcatel-termijn

De opschortende termijn heet in de praktijk de Alcatel-termijn, naar een uitspraak van het Europese Hof. Artikel 2.127 regelt drie dingen:

• de opdrachtgever sluit het contract pas na de termijn;
• de termijn begint op de dag na de verzending van de gunningsbeslissing;
• de termijn duurt ten minste 20 kalenderdagen.

Eindigt de termijn op een zaterdag, zondag of algemeen erkende feestdag, dan loopt hij door tot en met de eerstvolgende werkdag (artikel 1 Algemene termijnenwet). Het Gerechtshof Den Haag paste dat op 20 april 2021 toe op de Alcatel-termijn. Volg altijd de datum in de brief.

Voorbeeld: de beslissing is verzonden op dinsdag 1 december. De termijn loopt van woensdag 2 december tot en met maandag 21 december. Op 22 december mag het contract op zijn vroegst worden gesloten. Kijk altijd naar de datum in de brief zelf: een opdrachtgever mag een langere termijn noemen.

Vraag je binnen de termijn een voorlopige voorziening aan (een kort geding), dan sluit de opdrachtgever het contract niet voordat de rechter daarover heeft beslist (artikel 2.131).

De termijn is verplicht als de wet een aankondiging via TenderNed voorschrijft, dus bij Europese procedures (artikel 2.127, vierde lid, onder a). Hij geldt niet als de winnaar de enige betrokken inschrijver is en er geen betrokken gegadigden zijn (onder b), en niet voor opdrachten op grond van een raamovereenkomst of binnen een dynamisch aankoopsysteem (onder c). Onder de drempel staat in de aanbestedingsstukken of er een wachttermijn is.

Klagen: wat kan nog en wat niet

• Bij de opdrachtgever. Veel aanbestedende diensten hebben een klachtenmeldpunt; de aanbestedingsstukken zeggen hoe en waar je een klacht indient. Een klacht stopt de Alcatel-termijn niet vanzelf.
• Bij de Commissie van Aanbestedingsexperts (CvAE). Sinds 20 november 2025 neemt de Commissie alleen nog ontwerpklachten in behandeling: klachten over de inrichting van een aanbesteding, zoals eisen, voorwaarden en criteria die vooraf zijn vastgesteld. Klachten over selectie- of gunningsbeslissingen behandelt de Commissie niet meer. Zij loopt daarmee vooruit op het wetsvoorstel Rechtsbescherming bij aanbesteden (Kamerstuk 36 874). Veel pagina's op internet noemen de oude situatie nog.
• Bij de rechter. Wil je voorkomen dat het contract wordt gesloten, dan is een kort geding binnen de Alcatel-termijn meestal de route. Laat je daarover adviseren door een advocaat.
• Let op de vervaltermijn. Veel aanbestedingsstukken bepalen dat je na een bepaalde termijn niet meer tegen de gunning kunt opkomen. Zo'n afgesproken vervaltermijn valt niet onder de Algemene termijnenwet en kan daardoor eerder verlopen dan de Alcatel-termijn. Reken met de vroegste datum en lees die bepaling goed.

Checklist na een afwijzing

1. Noteer de verzenddatum en reken uit wanneer de termijn afloopt (of gebruik de termijncalculator).
2. Controleer of de brief de redenen, de voordelen van de winnaar en de termijn noemt.
3. Vergelijk je scores per criterium met die van de winnaar; vraag om een toelichting als die ontbreekt.
4. Beslis op tijd of je verder wilt: een klacht bij de opdrachtgever, of juridisch advies over een kort geding.
5. Gebruik de uitleg voor je volgende inschrijving, ook als je niets onderneemt.

Ontwerpfouten in een aanbesteding (een te zware eis, een onduidelijk criterium) kaart je het best vroeg aan: stel vragen in de nota van inlichtingen en dien eventueel een klacht in vóór de inschrijving. Zie ook gunningscriteria uitgelegd.